El Usuku Lomhlaba LwezimpukaneUsuku Lokudla Lomhlaba Wonke, olugujwa njalo ngomhlaka-10 kuNhlolanja ngokuqalwa yi-FAO, luzophinde lubeke lokhu kudla esicongweni sengxoxo ngokudla okunempilo, ukusimama, kanye nekusasa lokudla. Ngo-2026, ukugqama kwamazwe ngamazwe kuzophendukela eSpain, futhi ikakhulukazi... UCastile noLeon, okwaba ngumcimbi wokugubha usuku olusemthethweni lweZizwe Ezihlangene.
Ukukhetha lesi sifunda njengendawo akulona iphutha. ICastile neLeón uhola ekukhiqizweni kwemifino eSpainLesi sifunda sinenani elikhulu lemikhiqizo esezingeni eliphezulu futhi sihlanganisa izifunda ezenze ubhontshisi, ama-lentile, nobhontshisi baba uphawu lokudla kwazo. Kodwa-ke, isinqumo sokugxila kuzo zonke izenzakalo eValladolid sivule uhlangothi lwezepolitiki lwangaphakathi olusongela ukungcolisa, okungenani ngokwengxenye, lokhu kuqashelwa okubalulekile emhlabeni jikelele.
I-Castile ne-León, ababungazi abasemthethweni boSuku Lomhlaba Lokushaywa Kwenhliziyo
I-Food and Agriculture Organisation yeZizwe Ezihlangene iqokwe ngokusemthethweni ICastilla y León njengomphathi weSuku Lomhlaba Lokushaywa Kwezinhliziyo ZeZizwe Ezihlangene ngo-2026. Umcimbi omkhulu uzoba ngomhlaka-10 kuNhlolanja, ngohlelo oluzohlanganisa izethulo zesayensi, imisebenzi yokufinyelela umphakathi kanye nokuqukethwe kwezikhungo.
Umcimbi oyinhloko uzokwenzeka e- I-Miguel Delibes Cultural Centre yase-Valladolidokuzoba yindawo yengxoxo enkulu yamazwe ngamazwe mayelana nokudla okunempilo. Lapho, izindaba ezifana nendima yazo ekulweni nendlala, umnikelo weprotheyini yezitshalo noma umnikelo wabo kumamodeli ezolimo azinzile futhi aqinile.
I-FAO ixhumanisa lokhu kuqokwa nokubaluleka kwalo mkhakha esifundeni. ICastile neLeón Igxila cishe ku-38% wobuso Inkampani yaseSpain egxile ezitshalweni zemifinoNjengoba kunezitshalo ezingaphezu kwamahektha ayi-164.000 kanye nomkhiqizo ocishe ube ngamathani angama-200.000 ngesizini edlule, izibalo zikubeka esicongweni sezwe.
Ngale kwedatha, i-ejensi ye-UN igcizelela ukuthi ama-pulse anendima ebalulekile ekuphepheni kokudla emhlabeni jikelele: Abantu ababalelwa ezigidini ezingu-800 bahlushwa yindlala engapheli kanti abacishe babe yizigidigidi ezimbili bahlushwa ukuntuleka kwezakhamzimba ezincane.Okwamanje, abantu abangaphezu kwezigidi ezingu-500 baphila nokukhuluphala ngokweqile. Kulesi simo, ikhono lemifino lokuhlinzeka ngamaprotheni angabizi futhi aqhubekayo liba yinto ebaluleke kakhulu.
Indlela ukukhethwa kwabavoti baseCastilian-Leonese okwasungulwa ngayo
Ukufika kukaCastile noLeón kulo mcimbi wamazwe ngamazwe akusiwona umphumela wesenzo esenziwe ngokungenhloso, kodwa umphumela wesenzo ukuphathwa kwesikhathi eside ne-FAOLe nqubo yaqala ngoFebhuwari 2025, ngesikhathi sokugubha uMqhudelwano Wezwe II othi "Vula Imifino Emincane", oxhaswe uphawu lweTierra de Sabor.
Kulowo mhlangano, ungqongqoshe wesifunda wezoLimo, iziMfuyo kanye nokuThuthukiswa kwezindawo zasemakhaya waphakamisa ithuba lokuthi iSpain ibambe uSuku Lomhlaba Lokudla Okusanhlamvu oluzayo nochwepheshe we-FAO we-pulses. Lokhu kwalandelwa izinyanga zezingxoxo nobuholi benhlangano kanye nokumelwa okuhlala njalo kweSpain eRome. kuze kube nguNovemba 11, lapho ukwamukelwa kokhetho kwaqinisekiswa ngokusemthethweni..
Eyonyaka ka-2026 izoba yiyo kuphela Lesi yisikhathi sesibili lesi sikhumbuzo sigujwa ngaphandle kwendlunkulu ye-FAO eRome.Okuhlangenwe nakho okuwukuphela kwalokho okwenzeka ngaphambili kwenzeka ePeru, okuqinisa isimo esiyingqayizivele salesi senzakalo eCastile naseLeón kanye nokuhunyushwa kwaso njengokuqashelwa komkhakha wokukhiqiza waseSpain.
Uhlelo oluhleliwe luhlanganisa izethulo zobuchwepheshe nengxenye eqinile yezemfundo. Kuhlelwe [umcimbi/ingqungquthela/umcimbi/njll.]. inkundla yesayensi kanye nokudla nochwepheshe abavela emikhakheni ehlukene - kwezolimo, kwezokudla okunempilo kanye nezemfundo - kanye nokubamba iqhaza kweziphathimandla zikazwelonke nezamazwe ngamazwe ezihlobene nokudla.
Futhi, Yonke imicimbi izosakazwa bukhoma emazweni angu-194 ezihlanganisa i-FAO, ngaleyo ndlela zenza kube lula ukusakazwa komyalezo mayelana nokunyakaza emhlabeni wonke. Le nhlangano ilindele ukuba khona koMqondisi-Jikelele wayo, isazi sezombusazwe saseShayina u-QU Dongyu, ephelezelwa abameleli abayinhloko benhlangano.
Umcimbi ogxile kakhulu ezikhungweni nakwezokudla
Isici sesikhungo se-World Pulses Day eCastile naseLeón sizofaka phakathi umcimbi osemthethweni lapho izimemo zidluliselwe khona INdlovukazi uLetizia, iNxusa Elikhethekile Lentando Enhle Lezokudla e-FAO, ukuze banikeze amazwi okwamukela. Uhlelo luhlanganisa nezethulo zochwepheshe bakazwelonke nabamazwe ngamazwe mayelana nokudla okunempilo kanye nokusimama.
Ngesikhathi esifanayo, lo mcimbi uzosebenza njengesigaba se- isigaba sokugcina se-III National Championship «Vula i-Legumes» eTierra de SaborAbameleli abavela kuyo yonke imiphakathi engu-17 ezimele bazoncintisana kulo mncintiswano, osewuphawu olubalulekile eYurophu ngokugxila kuphela ezitsheni ezisekelwe kubhontshisi.
Amazwi okuvala azokwethulwa nguMongameli woHulumeni Wesifunda saseCastile naseLeón, njengomphathi womcimbi ofisa ukuba ngaphezu nje kombukiso. Izikhungo ezibambe iqhaza zisebenzisana ne-FAO embhalweni wokugcina, owaziwa okwesikhashana ngokuthi "Isimemezelo saseValladolid", okuzoqoqa iziphetho eziyinhloko kanye nemigqa yesenzo mayelana nendima yemifino ezinhlelweni zokudla.
Emkhakheni wokupheka, abapheki kanye nochwepheshe bemboni bazoba yinkanyezi ku- iseshini yokudla ezinikele ekuboniseni amandla okudala emifinoIsiqubulo esikhethwe kulolu hlelo, esithi "Imifino, kusukela ekuzithobeni kuya ekugqameni," sifingqa isifiso sokuvuselela isithombe salokhu kudla ngaphandle kokulahla izimpande zako zendabuko.
Konke lokhu kuhlelwe ngaphakathi komongo lapho i-FAO ngokwayo igcizelela khona ukuthi ama-pulse asiza ekwakheni amamodeli ezolimo azinzile kakhudlwanaNgenxa yekhono layo lokulungisa i-nitrogen enhlabathini, inciphisa isidingo somanyolo futhi idinga amanzi amancane kuneminye imithombo eminingi yamaprotheni.
Imibhikisho ngokukhethwa kweValladolid njengendawo okuyo yodwa
Ukuqokwa kweCastile neLeón njengendlunkulu yomhlaba wonke kuye kwadala ukuvumelana okukhulu kulo mkhakha, kodwa isinqumo sikaHulumeni Wesifunda sase gxila kuyo yonke imicimbi eValladolidSisebenzisa iMiguel Delibes Cultural Center njengendawo yaso yodwa, lo mcimbi udonse ukugxekwa kwezinye izingxenye zesifunda.
Iqembu le-Leonese nationalist, i-Unión del Pueblo Leonés (UPL), libonisile ukunganeliseki ngokungakhethi uLeón, uZamora noma uSalamanca njengezindawo zomcimbi, naphezu kwesisindo esithile lezi zifundazwe ezinaso ekukhiqizweni kwemifino kanye nezibalo zekhwalithi ezihambisanayo.
I-UPL ikhomba ukuthi yizifundazwe ezintathu zeSifunda saseLeonese ezithi Ziqoqa izimbotshana zekhwalithi eziqashelwa kakhulu zemifino ngaphakathi komphakathi. Bakholelwa ukuthi ukuhlanganisa umkhosi eValladolid kusho ukwehlisa izindawo lapho lo mkhakha ukhona khona ngokukhiqiza okukhulu nokudla.
Leli qembu lithi "lithukuthele kakhulu" ngesinqumo elisichaza njengesihlazo esengeziwe esifundeni saseLeonese, liqonda ukuthi izifundazwe eziye zanikela ngokuzikhandla ekudumeni kwezitshalo ezisawolintshi Bahlala eceleni kwento ebaluleke kakhulu emcimbini ongaba usizo kwezomnotho nakwezokuxhumana kubo.
Lokhu kungavumelani kwezepolitiki kunezela engxoxweni eyisisekelo mayelana nokulingana kwendawo emphakathini, lapho ukusatshalaliswa kwemicimbi emikhulu yezikhungo kuvame ukuba umthombo wempikiswano phakathi kwezifundazwe.
Ukubaluleka kwezibalo zekhwalithi esifundeni saseLeonese
Ingqikithi yokugxekwa kwe-UPL igxile ku- izinkomba zekhwalithi ezihlotshaniswa nemifinoZivelele kakhulu eSalamanca, eZamora naseLeón. Le nhlangano igcizelela ukuthi lezi zifundazwe ziyikhaya lenani elikhulu lezimpawu ezibeke iCastile neLeón ebalazweni lomhlaba wonke.
ESalamanca ungayithola I-PGI La Armuña Lentil kanye neGarbanzo de Pedrosillo Guarantee Mark; kuZamora, okulandelayo kuvelele: IGP Garbanzo de Fuentesaúco kanye ne-PGI Pardina Lentil evela eTierra de Campos; kanti eLeón, okulandelayo kuyagqama: PGI Ubhontshisi waseLa Bañeza-León kanye ne-PGI Pardina Lentil evela eTierra de Campos, esabalala ezifundazweni eziningana.
Ukuphendula kule mephu, i-UPL igcizelela ukuthi I-Valladolid inezinhlobo ezimbalwa zekhwalithi ezihlotshaniswa nemifino ISalamanca, iZamora, neLeón. Ngakho-ke, bayangabaza isinqumo sikahulumeni wesifunda sokubamba yonke imicimbi esemthethweni lapho, esikhundleni sokuyisabalalisa noma ukukhetha esinye sezifundazwe lapho lo mkhakha unamandla khona.
Eqenjini lezepolitiki laseLeonese, iSifunda saseLeonese "singenye yezindawo eziyinhloko zokukhiqizwa kwemifino eSpain," kanye nezifunda ezifana La Armuña, La Guareña, Tierra de Campos noma La Bañeza ezakhele idumela lomlando ngalezi zitshalo.
Kulo mongo, bachaza isinqumo seBhodi ngokuthi "asilungile" futhi "singenangqondo," futhi bakhuluma "ngokuhlambalaza" izindawo zaseLeone. Ngokombono wabo, imikhiqizo esezingeni eliphezulu kanye nomlando okhiqizayo wezifunda zabo kube yisihluthulelo emphakathini ekubeni yindlunkulu yomhlaba wonke, kodwa Izinzuzo eziqondile zalo mcimbi zigxile edolobheni laseValladolid..
Imibuzo Ezinkantolo kanye nezidingo zezincazelo
Ukugxekwa kwezepolitiki manje sekusakazekele ezikhungweni zesifunda. Emuva ngoDisemba, I-UPL ithumele uchungechunge lwemibuzo ku-Cortes yaseCastilla y León. iqondiswe eBhodini, ifuna izincazelo ngokukhetha iValladolid njengendawo okuyo yodwa.
Kulezo zinhlelo, abantu baseLeonese abalwela amalungelo obuhlanga bacele uhulumeni wesifunda ukuthi anikeze imininingwane Yiziphi izindlela ezakwenza wanquma ukuthi iSalamanca, iZamora, noma iLeón azikho? njengezindawo ezingaba khona zoSuku Lomhlaba Lokushaywa Kwegazi. Leli qembu lifuna ukuthi isizathu salesi sinqumo senziwe obala.
Leli qembu ligcizelela ukuthi inhloso yalo akuyona ukungabaza indima kaValladolid, kodwa ukuvikela ukuqashelwa kwezifundazwe lapho imifino igxile khona kakhulu Bakholelwa ukuthi ukusatshalaliswa kwemicimbi okulinganiselayo bekuyovumela ukubandakanyeka okuqondile kwezifunda ezikhiqizayo.
Okwamanje, impikiswano isesezindaweni zezepolitiki futhi ayishintshanga ishejuli yomcimbi, osuhlelelwe umhla ziyi-10 kuNhlolanja eMiguel Delibes Cultural Center. Kodwa-ke, impikiswano igqamisa ukungezwani kwangaphakathi mayelana nendlela indima eholayo eyabelwana ngayo ngaphakathi komphakathi lapho kufika ama-aphoyintimenti afanele amazwe ngamazwe.
Okwamanje, umkhakha wokukhiqiza kanye nezikhundla zekhwalithi zibheke eduze ukuthi amathuba avela ekubeni umbukiso womhlaba wonke wezinhlelo zokusebenza azodluliselwa kanjani, kokubili maqondana nokubonakala kanye nokutshalwa kwezimali okungenzeka kanye namaphrojekthi ahlobene nawo.
Iminyaka eyishumi yokukhuthazwa kwama-pulse emhlabeni jikelele
Usuku Lomhlaba Lwe-Pulses lusekelwe ku- Unyaka Wezizwe Zonke Wezimpukane 2016, kusho i-FAO. Lokho kukhula kwaphawula ukuguquka endleleni umphakathi obheka ngayo lokhu kudla, okuhlotshaniswa nokupheka kwasekhaya okulula kakhulu.
Kusukela ngaleso sikhathi, ukubaluleka kwayo kukhunjulwa njalo ngomhlaka-10 kuNhlolanja ngesikhathi ukudla okunempilo, okulinganiselayo nobungani nemveloLo mcimbi usize ukuvuselela ingxoxo ephathelene nemifino, uyihlanganisa nezitayela zokudla zamanje, kusukela eziphakamisweni ezisekelwe ezitshalweni kuya kumamenyu okupheka aphezulu.
Kule minyaka eyishumi, lo mkhakha ubhekane nesikhathi ukuvuselelwa kanye nokusungula izinto ezintshaIzinkampani zokupakisha ziguqule amafomethi, zathuthukisa ulwazi lwabathengi, futhi zaqinisa ukulandeleka kanye nokuphepha kokudla ukuze zisondeze ubhontshisi ekusetshenzisweni kwansuku zonke ngaphandle kokulahlekelwa ukuxhumana kwawo nemvelaphi yawo.
I-FAO, yona, igcizelele ukuthi lezi zitshalo zingabalingani ababalulekile be- ukubhekana nokushintsha kwesimo sezulu kanye nokuthuthukisa ukuzinza kwezinhlelo zokukhiqizaNgokudinga amanzi amancane, banegalelo ekuthuthukiseni ukuvunda kwenhlabathi futhi bavumela ukujikeleziswa kwezitshalo okulinganiselayo.
Ngesikhathi esifanayo, imikhankaso yokuqwashisa ifune ukususa umbono wokuthi imifino iwumkhiqizo wesikhathi esidlule, iwuveza njengengxenye yesisombululo sezinselele zokudla zesikhathi esizayo, kokubili emazweni athuthukile nakulawo lapho ukufinyelela amaprotheni ezilwane kulinganiselwe khona.
Ukwanda kokusetshenziswa kwemifino eSpain
ESpain, lo mkhuba wamazwe ngamazwe ube nomthelela obonakalayo ekusetshenzisweni kwasekhaya. Kusukela ngo-2016, imifino ibilokhu ibhalisiwe ukwanda okuqhubekayo emindenini kanye nasemkhakheni wezindawo zokudlela, ngokuba khona okuvamile ebhasikidini lokuthenga nasemamenyu emabha nezindawo zokudlela.
Idatha ibeka i- Ukusetshenziswa komuntu ngamunye kungaba ngamakhilogremu angu-3,4-3,5 ngomuntu ngamunye ngonyaka.ngaphezu kwezibalo ezivela maphakathi neshumi leminyaka elidlule. Nakuba kusenendawo yokufinyelela izincomo zokudla okunempilo, lo mkhuba ukhomba ekuvuseleleni isithakazelo.
Ingxenye enkulu yale ntuthuko ichazwa ikhono lomkhakha loku ukuzivumelanisa nemikhuba emishaImifino ephekiwe futhi elungele ukusetshenziswa, ukupakishwa okulula ukukuphatha, kanye nokufakwa kwezindlela zokupheka ezilula kulebula kwenze kwaba lula ukuzifaka emisebenzini yokupheka ngesikhathi esincane.
Ngokufanayo, ukuqinisa i- ikhwalithi kanye nokulandeleka Kuye kwenza kwaba nokwenzeka ukugqamisa imvelaphi kazwelonke kanye nezinhlobo zendabuko, into ehlobene nokukhathazeka okukhulayo komthengi ngendawo, ukusimama kanye nokuba seduze komkhiqizo.
Imboni yokungenisa izihambi nayo idlale indima yayo, ihlanganisa ubhontshisi nemikhiqizo yesimanje ehlukanisiwe nomfanekiso wesidlo sebhodwe elilodwa, futhi ivulekele izinhlobo ezifana nama-tapa, amasaladi afudumele noma amapuleti ahlanganisiwe anemifino kanye nokolweni.
Ama-pulses, impilo kanye nokusimama: umyalezo we-FAO
Umyalezo oyisisekelo ohambisana noSuku Lomhlaba Lokudla Okunezinongo ugxile esimweni sazo esikabili njengokudla okunempilo kanye nethuluzi lokuqhubekela phambili. izinhlelo zokudla ezihlala isikhathi eside neziqinileI-FAO igcizelela ukuthi ukusetshenziswa kwayo njalo kuhlinzeka ngamaprotheni asezingeni eliphezulu, i-fiber, amavithamini kanye namaminerali abalulekile.
Ngesikhathi esifanayo, lezi zitshalo zinegalelo ukuthuthukisa impilo yomhlabathi nokunciphisa umthelela emvelweniAmandla ayo okulungisa i-nitrogen ngokwemvelo anciphisa isidingo somanyolo wokwenziwa, okuholela ekongeni amandla kanye nokunciphisa ukukhishwa kwegesi okuhlobene nokukhiqizwa kwawo.
Ngaphezu kwalokho, imifino idinga amanzi amancane kunemithombo eminingi yamaprotheni ezilwaneLokhu kubenza babe mnandi kakhulu uma kuziwa ekukhuleni kokucindezeleka kwamanzi ezingxenyeni ezahlukene zaseYurophu nasemhlabeni.
Ezingeni lomphakathi, bamelela inketho ukonga nokufinyeleleka ukuthuthukisa ukudla emazweni anemali engenayo ephansi, lapho ukufinyelela inyama noma inhlanzi kulinganiselwe khona. Yingakho i-FAO ikubeka enkabeni yamasu okulwa nokungondleki kahle kanye nokukhuluphala ngokweqile.
Isiqubulo sohlelo lwango-2026, esithi “Ama-pulses, kusukela ekuzithobeni kuya ekugqameni,” sihambisana nalo mbono wokuhlaziya kabusha: simayelana nokushintsha kusuka esimweni sawo njengesitsha esithobekile kuya ekuqashelweni njenge isithako esiyinhloko ekudleni kwesikhathi esizayo, ngaphandle kokulahlekelwa ubuntu bayo bansuku zonke noma izimpande zayo zamasiko.
Umkhosi ozayo woSuku Lomhlaba Lokushaywa Kwenhliziyo kanye ICastile neLeón njengombukiso womhlaba wonke Kuhlanganisa izici eziningana ngesikhathi esisodwa: ukuqashelwa kwamazwe ngamazwe kobuholi bezolimo besifunda, ithuba lokukhulisa ukusetshenziswa kokudla okunenhloso yezempilo kanye nesimo sezulu, kanye nengxoxo yangaphakathi yokuthi ungabelana kanjani ngokugqanyiswa phakathi kwezifundazwe. Ngenkathi iValladolid ilungiselela ukwamukela ukunakwa kwabezindaba kanye nezithunywa eziphambili ze-FAO, iLeón, iZamora, neSalamanca zigqamisa indima yezifunda zazo kanye nemikhiqizo esezingeni eliphezulu ekuhlonipheni imifino yaseSpain, esimweni lapho lesi sitshalo siphinde sathandwa ekudleni nasezinhlelweni zomphakathi kokubili eSpain naseYurophu yonke.